Կապտավանք

Հայաստանի գեղատեսիլ Տավուշի մարզում, խիտ անտառների մեջ, թաքնված է այս մարզի գոհարներից մեկը՝ Կապտավանք վանքը, որը բառացի նշանակում է «Կապույտ վանք»։ Միջնադարյան ճարտարապետության այս առանձնացած հուշարձանը, կառուցված XII դարում, գրավում է ճանապարհորդներին իր ասկետիկ գեղեցկությամբ, խորհրդավոր մթնոլորտով և շրջակա բնության շունչ կտրող տեսարաններով։ «Կապտավանք» անվանումը ծագում է հայերեն «կապույտ» և «վանք» բառերից։ Այս անվանումը կապված է եկեղեցու կառուցման քարի գույնի հետ՝ կապտավուն-մոխրագույն բազալտի, ինչը նրան տալիս է առանձնահատուկ երանգ և ներդաշնակորեն ներառում շրջակա լանդշաֆտի մեջ։ Կապտավանքը միանավ եկեղեցի է՝ ուղղանկյուն դահլիճով, կառուցված կապտավուն երանգի կոպիտ մշակված քարերից։ Նրա խիստ ձևերն ու մինիմալիստական դեկորը ստեղծում են խաղաղության և կենտրոնացվածության մթնոլորտ։ Վանքը հիմնադրվել է XII դարի կեսերին և օծվել 1151 թվականին։ Դարերի ընթացքում այն ծառայել է որպես հոգևոր կենտրոն տեղի բնակչության համար և բազմաթիվ պատմական իրադարձությունների վկա։ Կապտավանքը գտնվում է մի փոքրիկ բացատում՝ շրջապատված խիտ անտառով և ժայռոտ կիրճերով։ Սա վայր է, որտեղ կարելի է վայելել լռությունը և բնության գեղեցկությունը, զգալ կապը անցյալի հետ և հանգստանալ քաղաքային եռուզեռից։