Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Սբ. Աստվածածին) Արտենի գյուղում

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին, որը գտնվում է Արենի գյուղում, կառուցվել է XIV դարում՝ ճարտարապետ Մոմիկի կողմից, ով նաև կառուցել է ավելի հայտնի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին Նորավանքում՝ Արենիի մոտակայքում։ Սա դասական գմբեթավոր խաչաձև եկեղեցի է՝ կոնաձև գմբեթով։ Եկեղեցի տանում են երկու մուտք՝ հարավից և արևմուտքից։ Արևմտյան մուտքի տիմպանում պահպանվել է Մարիամի և մանկան ռելիեֆային պատկերը։ Այս փորագրությունը, ինչպես և եկեղեցում գտնվող այլ պատկերներ, համարվում են Մոմիկի գլուխգործոցները։ 1840 թվականին շենքի գմբեթը փլուզվել է, և դրա հետ միասին կորել են եզակի ռելիեֆների ու պատկերների մի մասը։ Եկեղեցին վերականգնվել է 1967-1972 թվականներին, իսկ գմբեթի սկզբնական տեսքը վերականգնվել է 1998 թվականին։ Եկեղեցին շատ ներդաշնակորեն ներգծված է շրջակա բնության մեջ, և երբեմն առաջին հայացքից նույնիսկ դժվար է հեռվից նկատել այն։ Եկեղեցու կողքին են գտնվում իշխան Թարսայիչ Օրբելյանի պալատի ավերակները (նրա օրոք կառուցվել է եկեղեցին), ինչպես նաև XI-XVII դարերի խաչքարեր։ Եկեղեցու հարավային կողմում կարելի է տեսնել Ախթամարի Սոֆաեցու արձանագրությունը, որը վկայում է, որ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու տեղում եղել է ավելի հին եկեղեցի, որի ավերակները մինչ օրս կարելի է գտնել մոտակայքում։